Diện tích Hồ tiêu tăng mạnh cùng việc canh tác thiếu khoa học, sử dụng phân bón và thuốc BVTV quá mức cho phép của một bộ phận người nông dân trồng Hồ tiêu của Việt Nam đang đem đến sự lo lắng cho ngành Hồ tiêu, bởi thị trường nhiều nước nhập khẩu đang cảnh báo về chất lượng Hồ tiêu VN và có thể ngừng nhập khẩu nếu vấn đề dư lượng thuốc BVTV trên Hồ tiêu VN không được cải thiện.
.jpg)
Toàn cảnh Hội thảo ngày 09/12/2015 tại Tp.Hồ Chí Minh.
Với tinh thần cùng quyết tâm sớm giải quyết vấn đề, Hiệp hội Hồ tiêu VN (VPA) cùng với Hiệp hội Gia vị Châu Âu (ESA), Cục XTTM – Bộ Công Thương (VietTrade) đã có buổi gặp gỡ thảo luận tại Bonn, Đức tháng 10/2015, xây dựng kế hoạch hành động.
Hoạt động khởi động đầu tiên là Hội thảo ngày 9/12/2015 tại TPHCM vừa qua về vấn đề “Quản lý chất lượng và dư lượng thuốc BVTV đối với Hồ tiêu VN xuất khẩu”.
Có thể nói chưa bao giờ Hội thảo chuyên đề Hồ tiêu lại có được sự có mặt đầy đủ mọi thành phần quyết định đến sự phát triển của ngành Hồ tiêu đến như vậy. Ngoài các Lãnh đạo đến từ các Hiệp hội Gia vị Châu Âu, Mỹ và Canada là đại diện cho hàng nghìn nhà NK Hồ tiêu và gia vị, hàng năm nhập khẩu khoảng 50% lượng Hồ tiêu từ VN, còn có hơn 100 doanh nghiệp xuất khẩu (gồm cả DN VN và DN FDI), các nông dân đang sản xuất, kinh doanh Hồ tiêu cùng đại diện của các cơ quan quản lý Nhà nước, địa phương thuộc Bộ NN&PTNT, Bộ Công Thương mà đặc biệt là 3 đơn vị quản lý Nhà nước liên quan trực tiếp tới vấn đề kiểm soát dư lượng thuốc BVTV trên Hồ tiêu là Cục Quản lý Chất lượng NLS và Thuỷ sản (NAFIQUAD), Cục BVTV (PPD) và Cục Trồng trọt (PCD) thuộc Bộ NN&PTNT.
Với tinh thần đối thoại thẳng thắn các nhà nhập khẩu Mỹ, EU và Canada cùng một số công ty XNK đã chỉ ra những tính chất nghiêm trọng với chất lượng Hồ tiêu VN hiện nay và các qui định đang hiện hành mà nếu không sớm khắc phục chắc chắn sẽ làm suy giảm đáng kể sản lượng Hồ tiêu XK vào các thị trường này nếu VN không thay đổi phương thức tổ chức SX, cung cách quản lý vật tư (giống, phân bón, thuốc BVTV…) đối với Hồ tiêu.
-Các thị trường EU yêu cầu Hồ tiêu NK vào EU phải tuân thủ các qui định:
(1) Với thuốc trừ sâu bệnh (Pesticides): Mức tồn dư tối đa cho phép phải tuân theo Qui định (EC) Số 396/2005, Qui định (EC) Số 178/2006, Phụ lục 1; Qui định (EC) Số 149/2008 , Phụ lục 2, 3 và 4.
(Có thể tham khảo CSDL về thuốc BVTV do Uỷ ban Châu Âu qui định trên Internet : http://ec.europa.eu/sanco_pesticides/public/index.cfm )
(2) Với các chất gây ô nhiễm (Contaminants): Tuân thủ Qui định (EC) Số 1881/2006, trong đó với Hồ tiêu và gia vị đă biệt lưu ý các chất như: Aflatoxin, Ochratoxin A (OTA), Polycyclic Aromatic Hydrocarbons (PAH), Anthraquinone(AQ), Chlorates, Perchlorates và Pyrrolicidinealcaloids (PA);
(3) Với nhóm chất diệt khuẩn ( Biocide): Uỷ ban Châu Âu đang xem xét để hài hoà với các qui định đối với 2 nhóm chất trên.
Ngoài ra còn cần tham khảo các Qui định (EC) Số 882/2004 và Qui định (EC) 669/2009 qui định về mức độ gia tăng kiểm soát NK với các thực phẩm có nguồn gốc phi động vật.
Hội thảo đưa ra một số hướng giải quyết cấp bách đối với vấn đề tồn dư thuốc BVTV trên Hồ tiêu như sau:
-Cơ quan quản lý thuốc BVTV phải dứt khoát loại bỏ một số thuốc BVTV có thành phần hoá học mà các nước nhập khẩu Hồ tiêu không cho phép, trong đó đăc biệt có những hoạt chất như Carbendazim, Cypermethrin, Metalaxyl …. Trước mắt, Bộ NN&PTNT có thể làm ngay để loại bỏ những chất này trên Hồ tiêu là đưa Hồ tiêu vào loại thực phẩm ăn liền để có thể áp dụng như Chè, Rau Quả tại Thông tư 34/205/TT-BNNPTNT. Tuy nhiên, đồng thời Cục BVTV cũng phải đưa ngay vào danh mục những thuốc BVTV có nguồn gốc sinh học có thể thay thế vì tình hình dịch bệnh trên Hồ tiêu vẫn đang có chiều hướng ngày một gia tăng;
-Cục QLCL NLS–TS (NAFAQUAD) sẽ cập nhập thường xuyên thông tin về tình hình tồng dư thuốc BVTV trên Hồ tiêu nhập khẩu vào các thị trường EU, Mỹ, Canada (các hiệp hội Gia vị Châu Âu, Mỹ, Canada đã cam kết chia sẽ thông tin thường xuyên) để đưa ra cảnh báo sớm vì các phòng thí nghiệm hiện nay của NAFIQUAD hoàn toàn có thể xác định được những nhóm chất có tần xuất xuất hiện nhiều nhất trên Hồ tiêu Việt Nam như Carbendazim, Cypemethrin v.v…
-Cục Trồng trọt sẽ sớm hoàn thiện qui trình GAP cho Hồ tiêu trong Quí 1/2016 trên tinh thần là bộ qui trình không quá phức tạp, chỉ tập trung vào những qui định về canh tác theo hướng hữu cơ, sử dụng thuốc BVTV khoa học để đảm bảo VSATTP;
-Đặc biệt tăng cường tập huấn, nâng cao trình độ cho nông dân trong canh tác và bảo quản sau thu hoạch đảm bảo có Hồ tiêu sạch. Về việc này, ngoài đẩy mạnh tập huấn khuyến nông, Bộ NN&PTNT đã có Thông tư 51 đưa ra Bản cam kết với 10 Tiêu chí qui định về SX an toàn, in vào một mặt Bản cam kết, yêu cầu hộ nông dân ký vào. Với cánh làm này ít nhất có 10 triệu hộ nông dân cả nước (trong đó có hộ ND trồng Hồ tiêu) sẽ có thể cập nhập nhanh nhất kiến thức về SX vệ sinh an toàn.
-Về lâu dài Bộ NN&PTNT cần xây dựng các qui trình quản lý SX từ hộ nông dân, qui hoạch vùng nguyên liệu để có thể tiến tới cấp chứng nhận vùng SX trên cơ sở đó mới có thể xây dựng được hồ sơ chỉ dẫn xuất xứ, truy suất nguồn gốc, xây dựng thương hiệu, một trong những điều mà các nhà NK tham dự hội thảo luôn nhấn mạnh trong các báo cáo trình bày.
Nguồn Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam
